Sa murang edad na apat na taon ay nagsisimula na tayong magkagusto sa  isang tao, mapalalake man ito o babae, o kung minsan ay sa kasing  kasarian natin. Kadalasan ay sa titser nating maganda o guwapo tayo  napapahanga. Diyan naman raw nagsisimula ang lahat, sa paghanga o sa  popular na tawagan, ang "crush". Minsan kung may development ang  paghanga mo sa tao ay nakikita mo na ang sarili mo sa puntong para ka  ng robot na wala ng ibang lumalabas sa bibig mo kung hindi siya. May  kasama pang background music ng favorite mong love song kapag naiisip  mo yung kinalolokohan mo. Lahat ata naapreciate mo sa kanya. Minsan  pati anong gusto niya ay gusto mo na rin o di kaya gagawin mo kung  ano yung kaya niyang gawin (e.g. kumain ng isang dosenang atay ng  manok sa isang subo lamang) na pagaaralan mo ng husto. Noong nasa grade five ako ay binigyan ko ng chocolates ang crush ko.  May acting pa yun na kunwari hindi ako ang nagbigay kahit ako naman  ang nag-abot sa kanya nun. Pinagipunan ko pa naman ang baon ko para  lang may maibili pero namulat din ako sa katotohanan na "puppy love"  lang marahil ang nadama ko at hindi ko pa siya mapapakasalan kapalit  lang ng isang kahon ng chocolates.

Hanggang kyut lang ang ganitong antas ng pag-iibigan. Mga batang  nasobrahan sa kapapanood ng mga cartoons na may temang "love"  ala "Fushigi Yuugi" o yung "Si Julio at Julia, ang kamabal ng  tadhana" o di kaya ay sa mga telenovela nina Rosalinda at Fernando  Jose o yung sumikat na "Meteor Garden". Bata ka pa raw kaya hanggang  chuvachuchu ka lang. Ano ang chuvachuchu, hindi ko alam. Tanungin  niyo kay Jolina.

Kapag medyo umabot ka na sa edad na ika’y tuli na o di kaya dinatnan  ka na ng dalaw ay ito na yung panahon kung kailan puwede ka ng  ligawan o di kaya ay puwede ka ng manligaw.  Noong isang araw ay may survey na ginawa ang kaklase ko sa physics  class namin. Akala ko masyadong importante ito na dapat bawat isa sa  amin ay may sagot. Ang nasa survey ay piliin sa mga nakalista kung  aling bulaklak ang dapat ibigay sa nililigawan. Very educational ang  tanong niya sapagkat napaisiip ako tungkol sa botany ngunit may  koneksyon ba ito sa Newton’s law of motion o kaya sa atomic nature of  matter? Talaga naman ang pag-ibig pati sa pag-aaral ay present.

Tinanong ko minsan ang kaklase ko sa 1st year kung ano ang feeling na  may gf sa edad na 13. Ang sagot niya sa akin, "lalake ka nang  maitatawag kung nagkaroon ka ng girlpren". Hindi ba’t pareho din yun  kung ikaw ay tuli na? Talaga ngang hindi ako nakontento sa sagot niya  at kaya tinanong ko ang klasmeyt kong kilala sa pagkakaroon ng  maraming boypren. "Ano ang feeling ng nagkaraoon ka na ng boypren  kahit nasa edad na 13 ka pa lang?", ang tanong ko. Sinagot niya ako  ng ganito, "kinikilig naman ako sa mga texts ni baby ko at isa pa  hindi na ako mahihirapang magbuhat ng bag ko at ang bait niya dahil  palagi akong nililibre. Nalito ako kung tatawa ba ako sa mga  pinagsasabi niya o manluluma ako sa kababawan ng sagot niya. Para sa  kanya ba ang isang bf ay katuwaan, alalay at ATM machine lamang?  Malamang.

May kilala akong may pinsan na nabuntis sa edad na 16 at ang lalake  naman ay nasa 17. Hindi naman raw pina-abort ang bata katulad ng mga  napapanood sa pelikula ni Osang. Nag-aaral pa rin ang dalawa at  magpapakasal pagkatapos nilang magkolehiyo. Maayos ang lahat, walang  abortion at walang demandahang naganap ngunit tama pa rin ba ito? Sa  katotohanan, hinde. Maipagpapalit nila ba ang gatas nila sa labi para  sa isang lata ng Promil o Bonamil? Ikaw, nakikita mo ba ang sarili mo  na sa murang edad na 16 ay may magtatawag na sa iyo ng mommy o  daddy?  Kung kailan ay nag-uumpisa ka pa lang mag-mature ay may bata  ka ng dapat turuan na magtanda rin.

Hindi na rin bago ang mga balita sa TV at sa Tabloid tungkol sa mga  nagbibigti at binabaril ang sarili dahil sila’y nabusted, nagbreak ng  jowa niya, o di kaya ay niloko siya. Mga pag-ibig na nauwi sa  trahedya at iyakan portion. Maraming sawi sa pagibig. Marami kami.  Pero marami rin naman ang mga biatches at idiots na ang may pakana sa  pambibilog ng mga ulo ng mga kawawang martir. Kaya nga nauso ang mga  telenovela, hindi lang dahil sa mga nawawalang mga anak dahil rin ito  sa mga pag-ibig na may halong kiliti at hinagpis. Nakapanghihinayang  at isang buhay ang nasasayang dahil sa pagmamahal ng sobra sobra.

Hindi ko ibig ipahiwatig na masama ang ma-inlab sapagakt ako rin  mismo ay agree na masarap ang feeling na may insipirasyon ka. Ika nga  nila, maliban sa pera, "love makes the world go round".  Ang pag-ibig ay ang dahilan kung bakit tayo nabubuhay sa mundo. Ito’y  dahil sa pagmamahal ng Diyos sa atin. Tayo’y nabuo bilang tao ay  dahil sa pagmamahalan ng ating mga magulang sa isa’t isa. Masarap ang  magmahal ngunit dapat nating malaman ang ating limitasyon. Dapat  nating malaman na hindi lamang sa isang tao ito natatagpuan. Hindi  dahil sa ika’y single o busted ay magmumukmok ka na hanggang sa may  dumampot n sa iyo galing Mental, sapagkat malawak ang mundo at  maraming puwedeng mahalin.

Maaring nakatutuwang isipin ang reyalidad kapag ikaw nga ay natamaan  na ng pana ni kupido ngunit dapat nating isipin na ito’y isang  seryosong bagay. Walang masama ang paghanga sa tao pero kapag  obsession na ito na nasa punto ka ng nasisira na ang ulo mo, gumising  ka na tol sapagkat sinasayang mo na ang oras at buhay mo. Walang  masama sa pagkakaroon ng relasyon pero sana isipin natin na dapat  nasa tamang oras at panahon ito. Dapat nasa maayos na timing.  Puwedeng magmahal ngunit dapat buo ito at walang halong good time  lamang. Wala kang napapatunayan sa dami ng napaiyak mo ngunit may  mapapatunayan ka pa kung ilang beses ka ng nabigo sa pag-ibig, at ito  ang paghihintay sa nakatakda para sa iyo. Wag maging mainipin at  matutong maghintay. Matutong makiramdam. Marahil hindi lahat ay  napaliwanagan ko tungkol sa pag-ibig sapagkat sadyang malawak ito at  walang sapat na mga salita upang ito’y ilarawan - at dahil na rin 16  pa lang ako at may milky lips pa pero ilang beses na rin ako kinilig,  nainspire, naloko, niloko at umiyak pero di ko pa rin maitatangging  iibig pa rin ako hanggat matagpuan ko ang mataggal ko ng hinihintay.

Ang pagkakaroon ng isang relasyon ay hindi isang laro o para  magkaroon ka lang ng karanasan - dahil higit ito dito. Bago mo buksan  ang iyong bibig at bigkasin ang mga salitang, "I love You" ay dapat  paninindigan mo ito at buo ang iyong puso sa pagsasabi mo nito dahil  baka magmistulang kang katatawanan at ang mga salitang nabanggit mo  ay maging "I Laugh You" sa bandang huli.